Bashkimi Evropian dhe India nënshkruajnë marrëveshje historike tregtare

Komisioni Europian vulosi të martën një marrëveshje të tregtisë së lirë me Indinë, duke ulur tarifat për mallrat e BE-së, ndërsa la jashtë sektorë të ndjeshëm për të kënaqur autoritetet indiane. Prodhuesit europianë të makinave do të përfitojnë nga ulja graduale e tarifave sipas marrëveshjes, e cilësuar si “nëna e të gjitha marrëveshjeve”.

Pas muajsh negociatash intensive, Komisioni Europian përmbylli të martën një marrëveshje tregtie të lirë me Indinë, e cila ul ndjeshëm tarifat për produktet e BE-së, nga makinat te vera, ndërsa bota kërkon tregje alternative pas tarifave të presidentit Donald Trump.

Njoftimi u bë gjatë një vizite të nivelit të lartë nga udhëheqës të Bashkimit Europian, përfshirë presidenten e Komisionit, Ursula von der Leyen. Të dyja palët përshëndetën një “kapitull të ri në marrëdhëniet strategjike”, ndërsa kërkojnë alternativa ndaj tregut amerikan.

India aktualisht përballet me tarifa prej 50% nga administrata Trump, gjë që ka dëmtuar rëndë eksportet e saj.

“E bëmë – dorëzuam nënën e të gjitha marrëveshjeve,” tha von der Leyen pas shpalljes së marrëveshjes. “Kjo është historia e dy gjigantëve që zgjedhin partneritetin në një mënyrë vërtet fitim-fitim. Një mesazh i fortë se bashkëpunimi është përgjigjja më e mirë ndaj sfidave globale”, tha ajo.

Bisedimet shkuan deri në minutat e fundit, me negociatorët që u takuan gjatë fundjavës dhe në orët e para të së hënës. Marrëveshja thotë se do të forcojë potencialin “e pashfrytëzuar” të tregjeve të tyre të kombinuara, por nuk përfshin disa sektorë bujqësorë politikisht të ndjeshëm.

Shefi i i tregtisë së von der Leyen, Marosh Shefçoviç, i cili është përgjegjës për negociatat në emër të 27 shteteve anëtare të BE-së, tha se Brukseli synon një zbatim të shpejtë deri në vitin 2027.

Në një intervistë për Euronews nga Delhi pas shpalljes së marrëveshjes, ai tha se marrëveshja me Indinë tregon qasjen e re të BE-së ndaj tregtisë: më pragmatike në rezultate, në vend që të ngecë në vija të kuqe politike.

“Ne rifilluam negociatat me një filozofi të re, duke qenë shumë të qartë duke thënë: nëse kjo është e ndjeshme për ju, le të mos e prekim”, tha ai, duke e përshkruar strategjinë si një ndryshim rrënjësor.

Sipas marrëveshjes, BE synon të dyfishojë eksportet e mallrave drejt Indisë deri në vitin 2032, duke ulur tarifat për rreth 96% të eksporteve të BE-së në këtë vend, duke kursyer rreth 4 miliardë euro në vit në detyrime. Në potencialin e saj të plotë, marrëveshja krijon një treg prej 2 miliardë njerëzish.

Prodhuesit europianë të makinave dalin përfitues, me detyrimet doganore indiane që ulen gradualisht nga 110% në 10% sipas një sistemi kuotash. Tarifat në sektorë si makineritë, kimikatet dhe farmaceutika do të eliminohen pothuajse tërësisht.

Vera dhe pijet alkoolike – eksporte kyçe për vende si Franca, Italia dhe Spanja – do të shohin ulje të detyrimeve nga 150% në rreth 20–30%. Detyrimet për vajin e ullirit do të ulen në zero nga 40%.

Pas vitesh tensionesh me fermerët e BE-së, Komisioni tha se produktet bujqësore të ndjeshme janë përjashtuar nga marrëveshja, duke lënë jashtë mishin e viçit, pulën, orizin dhe sheqerin.

Sa i përket Indisë, marrëveshja i lë të pandryshuara kushtet tregtare për produktet e qumështit dhe drithërat, në përputhje me kërkesat e autoriteteve indiane, të cilat i konsideruan këto si vijë të kuqe.

Komisioni tha se përfshiu një kapitull të posaçëm për zhvillimin e qëndrueshëm, “i cili forcon mbrojtjen e mjedisit dhe adreson ndryshimet klimatike”.

Marrëveshja nuk mbulon treguesit gjeografikë, një tjetër fushë e diskutueshme për negociatorët, e cila do të trajtohet në një marrëveshje të veçantë që synon mbrojtjen e produkteve të BE-së nga imitimi në tregun indian.

Marrëveshje e arritur nën presionin e tarifave të Trump

Koha e marrëveshjes është e rëndësishme, pasi të dyja palët kërkojnë të ulin rreziqet për ekonomitë e tyre nga kërcënimi i tarifave të Trump.

BE pa që tarifat të trefishoheshin në 15% vitin e kaluar sipas një marrëveshjeje të diskutueshme, ndërsa India aktualisht operon nën një regjim tarifash 50% nga Washingtoni.

Administrata Trump vendosi vitin e kaluar një detyrim shtesë prej 25% ndaj Indisë si ndëshkim për blerjen e naftës ruse, gjë që India e ka mbrojtur duke përmendur nevojën për energji të lirë për të furnizuar një vend me 1.4 miliardë banorë.

Bisedimet mes BE-së dhe Indisë filluan për herë të parë në vitin 2007, por shpejt hasën pengesa.

Negociatat u rilançuan në vitin 2022 dhe u intensifikuan vitin e kaluar, ndërsa të dyja palët kërkuan të zbusin ndikimin e rikthimit të Trump në Shtëpinë e Bardhë.

Komisioni shpreson të nisë zbatimin e marrëveshjes nga janari 2027.