Letrat më të famshme të dashurisë!

Vincent Van Gogh, artisti i famshëm holandez i shkruan Theos, vëllait të tij, duke i përshkruar dashurinë për kushërirën e tij Kee, e cila nuk e pranoi kurrë, 1881

“I dashur Theo. Jeta është bërë shumë e dashur për mua, dhe jam shumë i lumtur që kam rënë në dashuri. Jeta ime dhe dashuria ime tani janë një. “Por ti je përballur me një ‘kurrën e kurrës’, më përgjigjesh ti. Përgjigjja ime për ty është: “Çunak i vjetër, tani për tani unë shikoj në ‘kurrën e kurrës’ një bllok akulli, të cilën zemra ime mund ta shkrijë.”

Mark Twain, letër për Olivia Langdonin – bashkëshorten e tij të ardhshme, 1869.

“Përtej thellësive të zemrës sime të lumtur rrjedh një rrymë dashurie dhe lutjeje për këtë thesar të paçmuar që i është lënë në mirëbesim gjithë jetës sime. Ti nuk mund t’i shohësh valët e saj të pakapshme që rrjedhin drejt teje, e dashur, por në këto rreshta ti do ta dëgjosh valëzimin e largët të sipërfaqes.”

Shkrimtari rus, Leo Tolstoy, për të fejuarën e tij Valeria Arsenev, 1856

“Tashmë unë dashuroj bukurinë tënde, por ky është vetëm fillimi i dashurisë në ty në atë çfarë është e përjetshme në zemrën dhe shpirtin tënd. Për bukurinë, njerëzit mund të bien në dashuri brenda një ore, dhe po aq shpejt kjo dashuri mund të mbarojë. Por shpirtin, njerëzit duhet të mësojnë ta njohin.

Besomë, asgjë në botë nuk fitohet pa punë, madje as dashuria, ndjenja më e bukur dhe më e natyrshme.”

Johann Ëolfgang von Goethe u njoh me Charlotte von Steinin, në vitin 1775, teksa jetonte në Vajmar. Ajo u bë frymëzimi për shumë heroina të veprave të tij, si dhe bashkëshortja e tij, 1784.

“Letrat e mia duhet të kenë treguar se sa i dashuruar jam. Nuk drekoj, takoj pak njerëz dhe për shëtitje dal vetëm dhe çdo vend i bukur që shoh ma shton dëshirën që ti të ishe aty. Nuk mund të mos të të dashuroj më shumë se sa duhet. Do të ndjej gjithë lumturinë kur të të shoh sërish. Jam gjithmonë i ndërgjegjshëm për afërsinë ndaj teje, prezenca jote nuk largohet asnjëherë. Në ty, unë kam masën e çdo gruaje, për çdo njeri. Në dashurinë tënde, kam masën e gjithçkaje. Jo në kuptimin që pjesa tjetër e botës është një libër i madh e i mugët, përkundrazi, dashuria jote ma qartëson. Kuptoj qartë se si janë burrat dhe çfarë planifikojnë, dëshirojnë, bëjnë dhe çfarë i kënaq ata. S’i kam zili për çfarë kanë dhe duke i krahasuar me veten, është një gëzim i fshehtë për mua që kam një thesar aq të madh. Ti, në shtëpinë tënde, duhet të ndjehesh ashtu siç ndihem unë në punët e mia. Ne shpesh nuk i vëmë re disa sende, sepse nuk zgjedhim t’i shikojmë ato. Por gjërat marrin kuptim, sa më shpejt të kuptojmë qartë mënyrën se si janë të lidhura me njëra-tjetrën. Ne na pëlqen gjithmonë t’i bashkohemi një grupi, dhe një burrë i mirë ka kënaqësi kur rregullon, përshtat të drejtën dhe drejtimin e tij të paqtë. Mirupafshim, ty të cilën të dashuroj me mijëra herë.”

James Joyce i shkruan të dashurës që do të bëhet gruaja e tij, disa muaj takimit, 1904

“E dashura ime Nora. Thjesht, më ka goditur. Erdha në 11 e gjysmë. Që atëherë jam i ulur në një karrige të thjeshtë si i budallepsur. S’mund të bëj asgjë. Nuk dëgjoj asgjë tjetër, përveç zërit tënd. Jam si një budalla duke të dëgjuar ty që më thua “i dashur”. Ofendova dy burra sot, duke i lënë në të ftohtë. Doja të dëgjoja zërin tënd, jo të tyrin. Kur jam me ty e lë mënjanë natyrën time përçmuese dhe dyshuese. Do të doja të ndjeja kokën tënde në shpatullat e mia. Besoj tani do shkoj në krevat. Kam gjysmë ore duke shkruar këtë letër. Do të më shkruash diçka? Shpresoj që po. Si do ta nënshkruaj emrin tim? Nuk do ta nënshkruaj fare, sepse nuk di çfarë të nënshkruaj.”

Shkrimtari francez Honore de Balzac, letër për konteshën polake Eëelina Hanska, 1836

“Engjëlli im i dashur. Po çmendem për ty, aq sa një njeri mund të çmendet. Nuk mund t’i bëj bashkë dy ide pa qenë ti në mes të tyre. Tashmë s’mendoj dot asgjë për ty. Pavarësisht nga dëshira ime, imagjinata më sjell tek ty. Të shtrëngoj, të puth, kujdesem për ty, një mijë përkujdesje dashurie më kapin. Sa për zemrën time, aty do jesh gjithmonë. Kam një ndjesi të këndshme të të pasurit ty atje. Por, Zot, çfarë do të bëhet me mua, tani që ti më ke privuar nga arsyeja? Kjo është mania që më ka terrorizuar këtë mëngjes. Çohem çdo moment duke i thënë vetes: “Hajde të shkojmë atje”. Më pas, ulem përsëri nga detyrimet e mia. Është një konflikt i frikshëm. Kjo s’është jetë. S’kam qenë kurrë më parë kështu. Ti ke gllabëruar gjithçka. Ndjehem i budallepsur dhe i lumtur sapo mendoj për ty. Sillem vërdallë në një ëndërr të këndshme në të cilën në një moment jetoj mijëra vjet. Çfarë situate e tmerrshme! I mbuluar me dashuri, duke ndjerë dashuri në çdo gjë, por, duke jetuar vetëm për dashurinë, duke parë veten të konsumuar nga brengat, e gjej veten të kapur në njëmijë rrjeta merimangash. O, Evë e dashur, ti nuk e di. E mora kartolinën tënde. Është këtu para meje dhe unë flas me ty sikur t’i të ishe aty. Të pashë ty, si dje, të bukur, mahnitërisht të bukur. Dje, gjatë gjithë mbrëmjes i thashë vetes sime “ajo është e imja!” Ah! Engjëjt nuk janë aq të lumtur në parajsë, siç isha unë dje!”

Mbreti Henry VIII i Anglisë u divorcua nga bashkëshortja e tij Chatherine, për t’u martuar me Anne Boleyn, 1528

“E dashura dhe shoqja ime. Unë dhe zemra ime e vendosim veten tonë në duart e tua, duke t’u lutur që ti të kujdesesh për ne me mirësinë tënde dhe të mos lesh mungesën të zvogëlojë dashurinë tënde për ne. Për mua sëmbimi që më shkakton mungesa është shumë i madh, dhe kur mendoj për rritjen e asaj që më bën të vuaj, do të ishte krejt e patolerueshme nëse s’do ishte shpresa ime e vazhdueshme për të pandryshueshmen dashurinë tënde.”

Shkrimtari i famshëm francez, Gustave Flaubert. i shkruan bashkëshortes së tij, Louise Colet, 1846

“Do të të mbuloj me dashuri kur të të shoh herën tjetër. Me përkujdesje, me ekstazë. Dua të të mbush me gjithë gëzimet e mishit, aq sa ty të të bjerë të fikët e të vdesësh. Dua që ti të mahnitesh nga unë, dhe t’i thuash vetes tënde që as nuk i ke ëndërruar ngazëllime të tilla… Kur të plakesh, dua që ti t’i kujtosh ato pak orë. Dua që kockat e tua të thata të mbushen me gëzim kur të mendosh për to.”

Dramaturgu irlandez, George Bernard Shaë, aktores Beatrice Campbell së cilës i drejtohet me pseudonimin “Stella”, 1913

“Për Stelën,

Dua vagabondin zuzar brenda meje,

Dua zonjën time të errët

Dua engjëllin tim, joshjen time

Dua dritën e shtatë llambave: të bukurisë, të nderit, të qeshurës, të muzikës, të dashurisë, të jetës dhe të pavdekshmes…

Dua frymëzimin tim, marrëzinë time, gëzimin tim

hyjninë brenda meje, çmendurinë time, egoizmin tim

mendjen time të shëndoshë, shenjtërimin tim,

shpërfytyrimin tim, purfifikimin tim,

dritën time në mes të detit,

palmën time në mes të shkretëtirës

kopshtin tim me lulet e dashura

një mijë gëzimet e mia të paemërta

dërdëllitjet e mia të ditës,

ëndrrat e mia të natës

të dashurën time dhe yllin tim…”

*****

Letra e parë e dashurisë e njohur publikisht në botë, mendohet të jetë shkruar në Indi. Rukmani i shkroi një letër emocionale dashurie Krishnas.

Ndërsa kërkimet bëhen për gjithçka në botë, historianët nuk lënë gur pa lëvizur edhe në kërkimin e letrave të dashurisë. Është bërë një përpjekje për të ditur se ku në botë gjendet prova me shkrim e letrës së parë të dashurisë.

Rukmani i shkroi një letër Krishna-s dhe ia dërgoi mikut të tij Sunada. Përmendja e kësaj historie vjen në vitin 52 të Bhagvat Puranës. Bhagavata Purana është një epikë sanskrite e shkruar në përkushtim ndaj Krishnas. Historianët tregojnë periudhën e krijimit të saj midis viteve 800 dhe 1000 pas Krishtit.

Përmbajtja e letrës:
I.

Sri Rukmini tha: O e bukura e botëve, pasi dëgjova për cilësitë e tua, të cilat hyjnë në veshët e atyre që dëgjojnë dhe largojnë shqetësimet e tyre trupore dhe, duke dëgjuar gjithashtu për bukurinë Tënde, e cila përmbush të gjitha dëshirat vizuale të atyre që të shohin, mendjen time të paturpshme e kam fiksuar te Ti, o Krisna.

II.

O Mukunda, Ti je i barabartë vetëm me veten tënde në prejardhje, karakter, bukuri, dije, rini, pasuri dhe ndikim. O luan mes njerëzve, Ti kënaq mendjet e gjithë njerëzimit. Cila vajzë aristokrate, e matur dhe e martuar e një familjeje të mirë nuk do të të zgjidhte për bashkëshortin e saj kur të vinte koha e duhur?

III.

Prandaj, Zoti im i dashur, unë të zgjodha Ty për burrin tim dhe të dorëzohem Ty. Të lutem eja shpejt, o i Plotfuqishëm dhe më bëj gruan Tënde. Zoti im i dashur me sy zambak uji, le të mos e prekë kurrë Sisupala pjesën e heroit si çakalli që vjedh pasurinë e një luani.

IV.

Nëse e kam adhuruar mjaftueshëm Personalitetin Suprem të Hyjnisë me vepra të devotshme, sakrifica, bamirësi, rituale dhe zotime, si dhe duke adhuruar gjysmëperënditë, brahmanët dhe gurutë, atëherë le të vijë Gadagraja dhe të më marrë dorën, dhe jo djali i Damaghosës ose dikush tjetër.

V.

O i pamposhtur, nesër kur ceremonia ime e martesës do të fillojë, duhet të mbërrish i paparë në Vidarbha dhe të rrethohesh me krerët e ushtrisë Tënde. Pastaj shtypi forcat e Caidya dhe Magadhendra dhe martohu me mua në stilin Raksasa, duke më fituar me trimërinë Tënde.

VI.

Meqenëse do të qëndroj brenda dhomave të brendshme të pallatit, ju mund të pyesni veten: “Si mund t’ju marr me vete pa vrarë disa nga të afërmit tuaj?” Por unë do t’ju tregoj një mënyrë: një ditë para martesës ka një procesion madhështor për të nderuar hyjninë e familjes mbretërore dhe në këtë procesion nusja e re shkon jashtë qytetit për të vizituar perëndeshën Girija.

VII.

O njeri me sy zambak uji, shpirtra të mëdhenj si Zoti Siva dëshirojnë të lahen në pluhurin e këmbëve të tua zambak uji dhe në këtë mënyrë të shkatërrojnë injorancën e tyre. Nëse nuk mund të marr mëshirën Tënde, thjesht do të heq dorë nga forca ime jetësore, e cila do të jetë dobësuar nga pendimet e rënda që do të kryej. Pastaj, pas qindra jetësh përpjekjesh, unë mund të marr mëshirën Tënde.